Find your benefit

• Ўз ҳудудингиздаги “Инсон” ижтимоий хизматлар марказига ёки маҳаллангиздаги ижтимоий ходимга мурожаат қилиш орқали;

• Ички ишлар органларининг "102" рақамига қўнғироқ қилиш ёки ҳудудий профилактика инспекторига учрашиш орқали;

• 1146 (“Ишонч телефони”) ёки 112 рақамларига боғланиш орқали.

• Тазйиқ ва зўравонликка учраган, ўз жонига суиқасд қилган ёки шунга мойиллиги бўлган хотин-қизлар ва уларнинг вояга етмаган фарзандлари;

• Зўравонлик ҳолатига гувоҳ бўлган ҳар қандай жисмоний ва юридик шахслар (учинчи шахслар).

Ариза беришда қуйидаги маълумотлар киритилади:

• Хизматдан фойдаланувчининг фамилияси, исми ва отасининг исми;
• Туғилган йили, санаси ва манзили.

Эслатма: Шифохонага ёки реабилитация марказига жойлашиш учун ҳеч қандай қўшимча қоғоз ёки справкалар талаб этилмайди.

• Кундузгии қатнов шаклида: "Инсон" марказларида қисқа ва узоқ муддатли психологик ҳамда ҳуқуқий ёрдам кўрсатилади.

• Стационар (бошпана) шаклида: Реабилитация марказларида (шелтерларда) 6 ойгача бепул яшаш жойи, озиқ-овқат, кийим-кечак ва зарур хизматлар тақдим этилади.

• Жабланган хотин-қизлар хизматдан фойдаланишга розилик билдирмаганда ёки ҳимоя ордери олишни рад этганда;

• Тиббий кўрикда марказда қолишга тўсқинлик қилувчи ўткир юқумли, оғир руҳий ёки фаол босқичдаги сил касалликлари аниқланганда (бунда шахс аввал шифохонага жойлаштирилади).

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2024 йил 25 июндаги 354-сон қарори билан тасдиқланган Маъмурий регламент.

Тазйиқ ва зўравонликдан жабрланган, ўз жонига суиқасд қилган ёки шунга мойиллиги бўлган хотин-қизлар ва уларнинг вояга етмаган фарзандлари.

• Марказнинг ҳуқуқшунослари ва ижтимоий ходимлари тегишли давлат идораларига (ДХМ, ФҲДЁ, ИИБ) сўровномалар тайёрлайди ва ҳужжатларни расмийлаштириш жараёнида аёлга ҳамроҳлик қилади.

• Агар аёл бошпанада (шелтерда) яшаётган бўлса, ҳужжатларни шелтернинг ўзига олиб келиб топширишга кўмаклашилади.

Йўқ, шарт эмас. “Ягона миллий ижтимоий ҳимоя” ахборот тизимининг ФҲДЁ ва ИИБ базалари билан интеграцияси туфайли марказ ходимлари керакли маълумотларни электрон сўров орқали ўзи турган жойдан туриб олади.

Йўқ, тўхтамайди. Ҳужжатлар тиклангунга қадар ҳам ваколатли органларнинг йўлланмаси ёки далолатномаси асосида вояга етмаган фарзандлар яқин атрофдаги мактаб ёки боғчага вақтинчалик мажбурий жойлаштирилади.

Хизмат доирасида хотин-қизларни ҳудудлардаги Мономарказлар ва касб-ҳунарга ўқитиш марказларига давлат линияси орқали бепул ўқишга йўлланма берилади.

Энг муҳим қулайлик: Хотин-қизлар касбга ўқиётган ёки иш билан таъминланаётган даврда, уларнинг вояга етмаган фарзандларига қараб туриш учун махсус қўшимча тарбиячи ажратилади ва биркитилади.

• Кундузги қатнов шаклида: Уйда яшаб, марказ йўлланмаси билан бориб ўқиш орқали;

• Стационар шаклда: Реабилитация марказида (шелтерда) вақтинча яшаш даврида ўқишга йўналтирилиш орқали.

Боланинг ёшига қараб, реабилитация марказига энг яқин ҳудуддаги мактабгача таълим (боғча) ёки умумий ўрта таълим (мактаб) муассасаларига вақтинча жойлаштирилади.

Муҳим қоида: Болалар боғча ёки мактабга вақтинча жойлаштирилганда, уларни таълим муассасасига олиб бориш ва олиб келиш (кузатиб қўйиш) хавфсизлик нуқтаи назаридан ҳудудий марказ томонидан тўлиқ таъминланади.

Ҳа, қабул қилинади. Ҳужжатлар тикланаётган даврда ҳам ваколатли органларнинг (Инсон маркази ёки профилактика инспектори) йўлланмаси ва далолатномаси асосида болаларнинг таълим олиш ҳуқуқи тўхтатилмайди.

Аризангиз ва розилигингиз асосида “Инсон” марказлари ҳамда туман (шаҳар) ички ишлар бўлимлари ҳамкорлигида амалга оширилади. Ички ишлар органлари хизмат кўрсатиш белгиланган куни аёлни ва унинг болаларини марказга ўзи олиб бориб жойлаштиради (27-банд).

Муҳим шарт: Ҳудудий реабилитация марказларига чуқурлаштирилган ёрдам учун жойлаштиришда аёлга ҳимоя ордери расмийлаштирилган бўлиши лозим (18-банд).

Якка тартибдаги ижтимоий реабилитация дастурига мувофиф 6 ой муддатгача вақтинча яшаш (бошпана) таъминланади (6-банд).

Бепул бошпана (ётоқ жойи), озиқ-овқат ва шахсий гигиена воситалари билан таъминланади. Шунингдек, комплекс психологик, ҳуқуқий ва тиббий ёрдам кўрсатилади (6, 30-бандлар).

• Аёл киши ўз хоҳиши билан жойлашишга розилик билдирмаганда ёки ҳимоя ордери олишни рад этганда;

• Тиббий кўрикда бошқаларга юқадиган ўткир юқумли, оғир руҳий ёки фаол босқичдаги сил касалликлари аниқланганда (бунда аввал шифохонада даволатилади) (26-банд).

Агар аёлнинг яшаш жойидаги марказда бўш ўрин бўлмаса, унга яқин бўлган ҳудуддаги ёки ўз хоҳишига кўра бошқа ҳудуддаги реабилитация марказига (ёки ННТ марказларига) жойлаштирилади. Бошқа вилоятга бориш йўл харажатлари марказ томонидан қопланади (24, 34-бандлар).

Республика бўйича шошилинч қабул бўлими мавжуд бўлган барча шифохоналарда туну кун (24/7) ишлайдиган махсус хоналар ташкил этилган (1, 6-бандлар).

• Зудлик билан биринчи тиббий ёръдам кўрсатилади;
• Руҳшунос ёки психиатр кўриги ташкил этилади;
• Бепул озиқ-овқат ва шахсий гигиена воситалари билан таъминланади (15, 16-бандлар).

Соғлиқни тиклаш ва дастлабки хавфсизликни таъминлаш учун 3 суткадан (72 соатдан) кўп бўлмаган муддатга жойлаштирилади (14-банд).

3 сутка ичида ижтимоий ходим аёл билан суҳбатлашади. Агар аёл рози бўлса ва унда чуқурлаштирилган реабилитацияга эҳтиёж бўлса, у ҳимоя ордери асосида Аёлларни реабилитация қилиш марказига (шелтерга) ўтказилади (18-банд).

Ички ишлар органларининг "102" рақамига қўнғироқ қилиш ёки ҳудудий профилактика инспекторига мурожаат қилиш орқали. Шунингдек, "Инсон" марказлари ҳам аёлга ҳимоя ордерини олишда кўмаклашади (8, 9-бандлар).

24 соат ичида. Профилактика инспектори зўравонлик ҳақидаги мурожаатни рўйхатга олгандан сўнг, сутка давомида ҳимоя ордерини расмийлаштириши шарт (11-банд).

Профилактика инспектори ордер маълумотларини ва жабрланувчининг эҳтиёжларини дарҳол “Э-ҳимоя ордери” электрон тизимига киритади. Бу маълумот автоматик равишда “Инсон” марказларига ҳам етиб боради (11-банд).

Ҳа, шарт. Хотин-қизларни ҳудудий реабилитация марказларининг чуқурлаштирилган ва узоқ муддатли (6 ойгача) ёрдам хизматларидан фойдаланиши учун уларда ҳимоя ордери расмийлаштирилган бўлиши шарт (18, 21-бандлар).

Имтиёз мавжуд. Агар аёл киши марказда тақиқланган маълум касалликлар туфайли шифохонага юборилса, у даволаниб чиққач, ҳимоя ордерининг муддати тугаган бўлса ҳам реабилитация марказига (шелтерга) қайта жойлаштирилиши мумкин (21-банд).

Профилактика инспектори тазйиқ ва зўравонлик содир этган шахс билан мажбурий тартибда профилактик суҳбат ўтказади ва унга ордер шартларини (аёлга яқинлашмаслик, алоқага чиқмаслик ва ҳ.к.) тушунтиради (11-банд).

Регламентнинг 9-банди “в” кичик бандида “Инсон” марказлари жабрланган хотин-қизларга “қонунчиликка мувофиқ ҳуқуқий хизматлар кўрсатиши” шартлиги белгиланган. Амалиётда судга ариза ва даъволар тайёрлаш айнан шу ҳуқуқий хизматлар доирасига киради.

Регламентнинг 30-бандига мувофиқ, марказга жойлаштирилган аёлларга “ҳуқуқий ва бошқа хизматлар кўрсатиш” марказнинг мажбурий вазифаси ҳисобланади. Марказ юристлари аёлнинг ҳуқуқини ҳимоя қилиш учун суд ҳужжатларини тайёрлашда ёрдам беради.

Регламентнинг 19-бандига асосан, марказ ходимлари орасидан унга “ҳуқуқий масалаларда эксперт маслаҳатчи хизматлари” бириктирилади. У аёлга қайси судга ва қандай тартибда даъво киритиш кераклигини тушунтиради.

“Инсон” марказлари ва реабилитация марказлари томонидан кўрсатиладиган барча адвокатлик, юридик ва консультатив ёрдамлар мутлақо бепул амалга оширилади.